Donuts. Hate them or love them! Gelukkig lusten de meesten er wel pap van. Een donut is een gefrituurd deegproduct. In de VS worden “doughnuts” vaak nog “donuts” genoemd, terwijl in de meeste andere landen het woordje “doughnuts” veel voorkomt. In de meeste andere landen gewoon “donut”, zoals we dat in Nederland ook doen. Maar waar komen donuts nou eigenlijk vandaan?
Een betwiste Nederlandse oorsprong?
Wat veel mensen niet weten is dat de oudste herleidbare informatie over donuts ons naar Nederland leiden. De Olykoek. Oliebol zul je denken? Jazeker! Nederlandse kolonisten brachten de oliebol mee naar New York (toen nog New Amsterdam). Deze oliebollen misten vaak nog een gaatje in het midden, omdat de oliebollen blijkbaar niet snel genoeg gaar werden. In 1809 werd een boek gepubliceerd getiteld “A History of New York, from the Beginning of the World to the End of the Dutch Dynasty”. Hierin stond bovenstaande informatie over de Olykoek.
Toch duurde het vrij lang voor de donut echt doorbrak. Maar vanaf de eerste wereldoorlog maakt de donut een nog altijd durende zegetocht over de wereld. Bij de Amerikaanse soldaten overzee werden de donuts steeds populairder als een gezellige hap met een mok koffie en een vleugje heimwee. Eenmaal terug in het vaderland werd deze gewoonte voortgezet en in de dagelijkse routine op genomen. ‘the coffee and donut’ is niet meer weg te denken uit het hedendaagse straatbeeld in vele steden over de hele wereld.
Waar komt “donut” of “Dough Nut” dan vandaan?
We hebben de Olykoek (oliebol) dus naar Amerika gebracht. Maar hoe zit het dan met het gaatje en de woorden “Donut” en “Dough Nut”? Het schijnt dat de “Nut” verwijst naar de Dots, oftewel het “puntje” van de Donut. Deze mini-oliebollen kwamen van een grotere bol vandaan. De donut zelf. “Nut” verwijst dus naar het “nootje”, oftewel de oliebolletje van een donut.
Het eerste donutrecept ooit, genaamd “dow nuts”, komt uit een kookboek uit het jaar 1800! Dit boek werd geschreven door de Engelse barones Elizabeth Dimsdale. Zij maakte een goed beslag van suiker, eieren, nootmuskaat, gist en boter. Snijd het in nootvormige bolletjes, hoppa de frituur in en als topping een beetje suiker bij. Tadaa!
Hoe “Donut” de “Dough Nut” wereldwijd verving
In de hele wereld werd de donut de afgelopen tweehonderd jaar vooral “Doughnut” genoemd. Hoe komt het dan dat je vandaag de dag vooral “Donut” ziet als benaming?
Dit heeft twee redenen. De eerste reden is dat megaketen Dunkin’ Donuts de wereld veroverde. Langzaamaan verving de Donut dus de Doughnut. Het merk werd hierbij gezien als het product. Aan de andere kant vonden veel buitenstaanders in het begin van de 1900-er jaren het woordje “Doughnut” moeilijk uit te spreken. Ook hierdoor werd het woordje Donut steeds populairder.
Bekende Amerikaanse Donutmerken
Wereldwijd bestaan er honderden, nee duizenden soorten donuts! Klein, groot, naturel of over-gesuikerd… Voor ieder wat wils. In Nederland kennen we vooral donuts van bijvoorbeeld de supermarkten Lidl, Albert Heijn en de Plus. Steek je de Atlantische Oceaan over, dan kom je hele andere soorten donuts tegen dat de varianten die wij gewend zijn. Deze staan vaak te koop in winkels en afhaalpunten van de donutmerken. Naast AmericanDonuts™ heb je de volgende bekende donutmerken:
- Krispy Kreme
- Tim Hortons
- Dunkin’ (Dunkin’ Donuts)
- Baskin Robins
- Honey Dew Donuts
- Daylight Donuts
- Winchell’s Donut House
- Shipley Do-Nuts
- LaMar’s Donuts
- Top Pot Doughnuts
National Doughnut Day
Een speciale Donut-feestdag? In de Verenigde Staten wordt iedere eerste vrijdag van juni National Doughnut Day gevierd. Vind jij dat we ook hier in Nederland een Nationale Donut-dag moeten uitroepen? Laat het ons weten in de comments!
Bestel de lekkerste donuts online bij American Donuts™!
Heb je na het lezen van dit bericht ineens zin gekregen in een lekkere hap? Koop je donuts dan online. We raden je zeker de Original American Glazed Donut aan. Zacht, net zoals vroeger.
